Raport
Koronawirus

WIADOMOŚCI

SPORT

Środa, 8 grudnia
im. Marii, Makarego

Jelenia Góra: Jelenia Góra i „satelity”

Środa, 3 lutego 2021, 7:00
Autor: Jel
Cieplice
Fot. Marek Tkacz
Cieplice, o których legenda mówi, że założono je w 1175 r., Sobieszów, który wedle opinii historyków miał swój początek przed 1305 rokiem i Jagniątków, który powstał jako wieś „ucieczkowa” ok. roku 1650 - to trzy części współczesnej Jeleniej Góry. Zrastały się w jeden miejski organizm - nie od razu.

Zanim Cieplice stały się częścią Jeleniej Góry to same wchłonęły (1941) Malinnik, będący swego czasu inną – osobną i ważną w przeszłości miejscowością. Cieplice anektowały Malinnik, bo chciały wzmocnić swój status miasta, pozyskany w 1935 r. Historyczna ironia losu sprawiła, że najstarszy dokument świadczący o istnieniu Jeleniej Góry powstał właśnie w nieistniejącym dziś samodzielnie Malinniku.

Warto też przypomnieć, że o ile Cieplice zostały do Jeleniej Góry przyłączone w lipcu 1976 r. podobnie jak Sobieszów - decyzjami administracyjnymi, z niechęcią, ale bez dramatycznych protestów mieszkańców - to Jagniątków dołączył się na skutek woli mieszkańców (od 1 stycznia 1998). Stało się to w wyniku referendum, w którym oni sami zdecydowali (92 % głosów „za”), że chcą być dzielnicą Jeleniej Góry, a nie osiedlem Piechowic, do których Jagniątków przynależał w wyniku kolejnego podziału administracyjnego kraju. Wcześniej, do 1976 r., przez kilkanaście lat, Jagniątków był częścią Sobieszowa. Ten ostatni był samodzielnym miastem raptem 14 lat – od 1 stycznia 1962 r. do 2 lipca 1976 r.

Proces scalania się nie był ani szybki, ani rewolucyjny. W rezultacie Jelenia Góra obecnie jest ewenementem wśród polskich miast tej wielkości. Ma – od Maciejowej do Jagniątkowa, a w zasadzie do granic Karkonoszy – prawie 40 km długości. W swoim najwęższym miejscu, w rejonie dawnej granicy z Jagniątkowem liczy raptem… ok. 800 m szerokości. Jej najniższe geograficznie miejsce – okolice Borowego Jaru – leży na wysokości ok. 310 m n.p.m., a najwyższe miejsce jest zdecydowanie wyższe niż Szrenica, choć to ona popularnie uznawana jest za drugi co do wysokości szczyt Karkonoszy. Granica Jeleniej Góry przebiega przecież tuż pod szczytem Śmielca – 1.424 n.p.m. A jeśli nawet nie brać tego pod uwagę, to grupa skalna Śląskie Kamienie sięga 1.412 m n.p.m. (a leży w granicach administracyjnych miasta nad granią Czarnego Kotła Jagniątkowskiego). To wyraźnie wyżej, niż Szrenica mająca „ledwie” 1.362 m n.p.m. Różnica w wysokości względnej między najniższym, a najwyższym punktem miasta to ponad 1.000 m. W Polsce takiego drugiego miasta nie ma.

Opowieść o tym obszarze Jeleniej Góry, jaki dziś zajmują Cieplice, Sobieszów i Jagniątków nie jest jednak wyłącznie zbiorem turystyczno-geograficznych ciekawostek. Każda z tych dawniej osobnych miejscowości zapisywała bowiem od setek lat swoje własne karty w historii regionu. Wędrówka od gorących cieplickich źródeł po grań Karkonoszy jest niezwykłą podróżą w przestrzeni i w czasie.

Źródło: Fragment przygotowywanej monografii jeleniogórskich dzielnic

Ogłoszenia

Czytaj również

Skąd ul. Wincentego Pola?

Pomniki... niezwykłe, dziwaczne, zapomniane

Żeby rondo było rondem

Czytaj również

Ale, jaja!

Od lektyki do pendolino

Ślady śląskiej wojny wyzwoleńczej w regionie

Dzieje ratusza

Wilhelm Kubsz kapelan I Dywizji im. Kościuszki

Nowa (stara) Lewica

Zagrają dla Oliwii

Ciastka dla obrońców granicy

Brama Wojanowska świątecznie udekorowana